“ادبیات سئونلر“ گروپوندا منیم دانیشیغیمقیزبل آذربایجان یا زنگان، آذربایجانین باشقا بؤلگه لری کیمی بیر زنگین ادبیاتا مالیک دیر. بورادا اوچ دیللی ادبیات یارانمیشدیر.: عربجه، فارسیجا و تورکجه. آنجاق من بورادا تورک ادبیاتی اوزره دانیشیرام.

گوتتیxadلر / قوتتیxadلر

گوتتیxadلر میلاددان ایکی و اوچ مین ایل اؤنجه میدانا گلمیشدیر. اورارتولار میلاددان مین ایل اؤنجه، ماننا و ماد اهلینی “گوتتی” دئییرلردیر. آنجاق ایکینجی سارگون زامانیندا کتیبهxad لرده مادلارلا گوتتیxadلر بیر – بیریندن آیریلیرلار. قدیم ادبیاتدا رایج بیر سؤز واردیر کی اونلارین یوردونو “جودی داغی” آدلاناراق آشور داغلارینین قوزئیینده داغلارلا بیر بیلیردیلر.

هورریلر خزر دنیزی ایله دجله چاییxadنین قیراقلارینا قدهxadر اوزانان بیر یورددا یاشایان خالقلارین آدیxadدیر. هورریلر ۲۵۰۰ ایل میلاددان اؤنجه بو یئرلرده یاشاییردیلار. اونلارین یاشاییش یوردلاری زاگروس داغلاریند

کتاب دده قورقود، به عنوان یکی از شاهکارهای ادبی و حماسی جهان، کهن ترین اثر مکتوب یافته شده به زبان ترکی آزربایجانی می باشد. اثر فولکلوریک مزبور حاوی یک مقدمه و دوازده داستان منظوم و منثورمی ب

دو رساله به زبان ترکی و مابقی به زبان فارسی است که در بعضی رسالهها نیز گاه بخش هایی به زبان ترکی و گرگانی است. در میان این آثار، آثاری مانند شرح جاودان نامه و محبت نامه فضل الله حروفی استرآبادی، بنیانگذار حروفیه وجود دارد و هم رساله هایی از بعضی پیروان و خلفای وی.